Dinh dưỡng

Bổ sung canxi như thế nào là an toàn và hiệu quả?

Bổ sung canxi thường được khuyến nghị cho những người có khẩu phần ăn canxi không đủ. Tuy nhiên, bổ sung canxi không đúng có thể làm tăng nguy cơ các bệnh lý tim mạch, thận niệu, thậm chí có liên quan đến vấn đề tử vong. Vậy mỗi người nên bổ sung canxi như thế nào là an toàn và hiệu quả?

1. Đối tượng cần bổ sung canxi

Canxi là một chất thiết yếu nhưng không phải tất cả mọi người đều cần phải uống canxi. Ở những người bình thường khỏe mạnh, hầu hết đều có đủ canxi cho hoạt động của cơ thể thông qua thực phẩm.

Mặc dù vậy, theo những nghiên cứu về dịch tễ trên thế giới đã chỉ ra rằng tỷ lệ người dân không bổ sung đủ lượng canxi hàng ngày rất lớn. Theo các bác sĩ khuyến cáo, các đối tượng sau nên uống canxi mỗi ngày để tránh nguy cơ thiếu hụt:

  • Phụ nữ đang mang thai cần phải uống canxi để xương thai nhi phát triển. Do đó thai càng lớn thì cần bổ sung càng nhiều canxi. Kể cả sau sinh, nhu cầu canxi của mẹ rất cao, nếu không cung cấp đủ có thể khiến mẹ bị thiếu xương, loãng xương.

Phụ nữ mang thaiPhụ nữ mang thai cần được bổ sung canxi

  • Trẻ em đang trong thời kì phát triển, nhất là ở độ tuổi dậy thì cần được bổ sung nhiều canxi và vitamin D.
  • Phụ nữ thời kỳ mạn kinh cũng là một trong những đối tượng có nguy cơ thiếu hụt canxi cao.
  • Người ăn chay nếu không có chế độ ăn hợp lý cũng có thể dẫn đến thiếu canxi.
  • Người cao tuổi là đối tượng có nguy cơ cao nhất do sự thoái hóa của hệ xương làm mất dần canxi.
  • Những người có các bệnh lý liên quan đến xương hoặc người có vấn đề ở hệ tiêu hóa dẫn đến việc hấp thụ canxi qua trong khẩu phần ăn giảm.

2. Lựa chọn chế phẩm bổ sung canxi như thế nào?

Các loại chế phẩm bổ sung canxi hiện nay rất đa dạng trên thị trường. Mỗi loại lại khác nhau về thành phần bổ sung và lượng canxi nguyên tố, điều đó dẫn đến tỷ lệ hấp thu cũng khác nhau tùy theo loại sản phẩm. Vì vậy, khi sử dụng, chúng ta cần chú ý đến thành phần hợp chất canxi:

  • Canxi carbonate (40% canxi nguyên tố).
  • Canxi citrate (21% canxi nguyên tố).
  • Canxi gluconate (9% canxi nguyên tố).
  • Canxi lactate (13% canxi nguyên tố).

Hai dạng canxi chính thường được sử dụng trong các chế phẩm là canxi carbonate và canxi citrate. Mỗi loại đều có những lợi ích và nhược điểm.

  • Canxi cacbonat có khuynh hướng được lựa chọn bởi vì chúng chứa nhiều canxi nguyên tố (khoảng 40% trọng lượng). Tốt nhất nên dùng sản phẩm này trong hoặc sau bữa ăn vì canxi cacbonat là loại muối không tan, cần acid dạ dày để hòa tan và hấp thu. Hầu hết mọi người dung nạp canxi cacbonat tốt, nhưng một số người bị táo bón nhẹ hoặc đầy bụng, khó tiêu nên không muốn dùng kéo dài.

Canxi cacbonatCanxi cacbonat là loại muối không tan, có màu trắng

  • Canxi citrate được hấp thu dễ dàng hơn canxi cacbonat. Có thể dùng lúc bụng đói và dễ dàng hấp thụ bởi những người đang uống thuốc kháng acid dạ dày. Nhưng vì canxi citrate chỉ có 21% canxi, nên chúng ta có thể cần phải tăng liều để đủ nhu cầu hàng ngày. Tại Hoa Kỳ, mức canxi cần bổ sung hàng ngày được đề nghị cho là 1.200 mg cho nam và nữ trưởng thành và 1.500 mg cho người cao tuổi cùng với 800 đơn vị vitamin D. Điều cần nhấn mạnh là đây là lượng canxi nguyên tố chứ không phải liều lượng của viên thuốc.

3. Bổ sung canxi như thế nào là an toàn và hiệu quả?

Canxi nếu không được uống đúng cách sẽ rất có thể gây ra tác dụng ngược và làm ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Sử dụng thuốc đúng cách và phù hợp với nhu cầu sẽ giúp bạn có một sức khỏe dẻo dai và cơ thể săn chắc. Vì vậy, tốt nhất khi sử dụng canxi, bạn nên lưu ý một số điều như sau:

  • Lựa chọn sản phẩm có xuất xứ, nguồn gốc rõ ràng.
  • Việc bổ sung canxi với liều lượng bao nhiêu cần phải có sự hướng dẫn của bác sĩ để tránh uống quá liều, có thể gây ra sỏi thận.
  • Không nên chỉ bổ sung canxi khi thiếu. Đây là suy nghĩ không đúng. Nhiều người cho rằng việc bổ sung canxi tự nhiên thông qua khẩu phần ăn là đủ, chỉ khi nào triệu chứng thiếu canxi rõ ràng mới bắt đầu cung cấp. Thực tế thức ăn hằng ngày chỉ có thể cung cấp tối đa 30% lượng canxi cho cơ thể và khả năng hấp thụ sẽ giảm dần theo độ tuổi.
  • Nhiều nghiên cứu đã chứng minh canxi hấp thụ vào cơ thể tốt nhất vào buổi sáng. Không nên uống canxi vào chiều hoặc tối vì khi đó ít vận động sẽ làm cho việc hấp thụ canxi khó khăn hơn. Đặc biệt là buổi tối, nếu bạn thường xuyên uống thuốc trước khi ngủ sẽ nguy cơ cao dẫn đến tích lũy canxi.
  • Không uống canxi cùng lúc với thuốc sắt, sữa sẽ làm cản trở quá trình hấp thu canxi. Đồng thời không dùng chung với thực phẩm có chứa oxalat vì canxi và oxalat sẽ kết hợp với nhau trong dạ dày, đào thải ra ngoài qua nước tiểu. Nếu chất này quá nhiều sẽ dẫn đến sỏi thận.

thuốc sắtKhông uống canxi cùng lúc với thuốc sắt

  • Một bữa ăn quá nhiều chất đạm có thể gây loãng xương. Khi chất đạm đi vào cùng một lúc quá nhiều, cơ thể sẽ vận động canxi để hỗ trợ cho việc tiết acid tiêu hóa. Khi thiếu canxi, sự huy động canxi từ xương là nguyên nhân dẫn đến loãng xương. Hơn nữa, ăn quá nhiều đạm cũng có thể dẫn đến bệnh gút, béo phì, suy thận,…
  • Không nên uống canxi và trà xanh cùng lúc hoặc trong khoảng thời gian quá gần vì tanin trong trà là rào cản cho quá trình hấp thu canxi.
  • Rượu, bia, thuốc lá, cà phê,… luôn là những chất kích thích được khuyến cáo không nên sử dụng vì gây nhiều tác hại đối với cơ thể. Nếu bạn đang trong thời gian bổ sung canxi thì càng không nên sử dụng vì chúng sẽ làm giảm lượng canxi trong cơ thể, ngăn cản quá trình hình thành tế bào xương mới.
  • Tránh các chế phẩm làm từ vỏ hàu chưa tinh chế, bột xương, dolomite hoặc san hô, vì chúng có thể chứa chì hoặc các kim loại độc hại khác.
  • Không vượt quá liều hàng ngày được nhà sản xuất khuyến cáo để tránh nguy cơ tác dụng phụ.
  • Nếu bạn bổ sung sắt hoặc kẽm, kháng sinh tetracycline hoặc levothyroxin (dùng để điều trị suy giáp), hãy uống vài giờ trước hoặc sau khi uống canxi để tránh tương tác tiêu cực.
  • Hãy chắc chắn rằng bạn cũng nhận đủ vitamin D, giúp cơ thể hấp thụ canxi. Nếu bạn không nhận đủ từ ánh sáng mặt trời, chế độ ăn uống hoặc vitamin tổng hợp của bạn, bạn nên chọn một chế phẩm bổ sung canxi có chứa kèm vitamin D. Nếu không có vitamin D, chỉ có 10 –15% lượng canxi trong chế độ ăn uống và khoảng 60% phốt pho được hấp thu. Vitamin D giúp tăng cường khả năng hấp thu canxi và phốt pho lần lượt là 30 – 40% và 80%.
  • Magie đầy đủ rất quan trọng cho sự hấp thu canxi. Các chuyên gia khuyên bạn nên duy trì tỷ lệ của canxi và magiê từ 2 đến 1. Nếu bạn đang dùng 1.000mg canxi mỗi ngày lượng magiê bạn cần là 500g.
  • Cơ thể của bạn chỉ có thể hấp thu khoảng 500mg canxi nguyên tố tại một thời điểm, nhiều hơn sẽ bài thải phần còn lại. Do đó, tốt hơn hết là bạn bổ sung canxi với liều lượng nhỏ 2 lần/ ngày.

Uống canxi vào thời điểm nào là tốt nhất?

bổ sung canxiBuổi sáng là thời điểm tốt nhất cho việc bổ sung canxi

Sự hấp thu canxi của cơ thể thay đổi tùy vào từng thời điểm khác nhau trong ngày. Theo nhiều nghiên cứu, buổi sáng là thời điểm tốt nhất cho việc bổ sung canxi. Đây là lúc thích hợp nhất cho quá trình chuyển hóa canxi, đồng thời, sự vận động của cơ thể sau một ngày sẽ hạn chế được việc tích lũy canxi.

Hơn nữa, nắng buổi sáng chứa nhiều vitamin D rất có lợi cho sự hấp thu canxi. Nhiều khuyến cáo của bác sĩ nên bổ sung canxi cùng với vitamin D để tăng hiệu quả.

Bạn nên uống canxi trước khi ăn 30 phút hoặc sau khi ăn tối thiểu 1 giờ đồng thời khi phải uống nhiều nước.

Xem thêm: Những quan niệm sai lầm thường gặp về bổ sung canxi


Tags
Close