Dinh dưỡng

Gluten là gì? Thế nào là chế độ ăn không có gluten?

Chế độ ăn không có gluten được khuyến nghị cho những người mắc bệnh celiac, nhạy cảm với gluten hoặc viêm da do rối loạn. Ngoài ra, chế độ ăn không có gluten cũng có thể sẽ hữu ích cho một số người mắc hội chứng kích ruột kích thích, rối loạn thần kinh mất sự điều hoà gluten,…

1. Gluten là gì?

Gluten là một loại protein được tìm thấy chủ yếu trong lúa mì, lúa mạch và lúa mạch đen. Một chế độ ăn không có gluten là bắt buộc cho khoảng 2% dân số được chẩn đoán mắc bệnh Celiac để tránh tình trạng viêm ruột nghiêm trong xảy ra. Một số người có tình trạng viêm ít hơn gọi là nhạy cảm với gluten không celiac và có thể cảm thấy tốt hơn trong chế độ ăn không có gluten.

Gluten là một loại proteinGluten là một loại protein có trong lúa mì

2. Không dung nạp Gluten

Những người nhạy cảm với Gluten, mặc dù không mắc bệnh celiac cũng có thể gặp tác dụng phụ khi tiêu thụ những sản phẩm chứa Gluten, bao gồm các triệu chứng như mệt mỏi, đau đầu và đau cơ.

Trong một số trường hợp, những người này cũng có thể gặp các triệu chứng tâm lý, chẳng hạn như trầm cảm hoặc lo lắng. Mặc dù y khoa vẫn cần thêm nhiều nghiên cứu chất lượng hơn, một số nghiên cứu cho thấy chế độ ăn không có Gluten có thể có lợi cho những người gặp tình trạng này.

Theo một nghiên cứu ở 23 người, 13% số người tham gia báo cáo lại rằng việc tuân theo chế độ ăn không có Gluten cho họ thấy được sự cải thiện trong tâm trạng, giảm lo lắng và bớt trầm cảm. Tuy vậy, một nghiên cứu khác ở 22 người bị nhạy cảm với Gluten, nhưng không mắc bệnh Celiac cho thấy sự gia tăng cảm giác trầm cảm sau 3 ngày ăn theo chế độ ăn không có Gluten.

Người mắc bệnh CeliacNgười mắc bệnh Celiac cần thực hiện chế độ ăn không có Gluten

Mặc dù nguyên nhân của những triệu chứng này vẫn chưa rõ ràng, một số nghiên cứu cho thấy hiệu quả có thể là do sự thay đổi của hệ vi sinh vật đường ruột, một nhóm các lợi khuẩn trong đường tiêu hóa có liên quan đến các khía cạnh của sức khỏe tổng quan.

Không giống như bệnh celiac hoặc dị ứng lúa mì, hiện nay vẫn chưa có xét nghiệm cụ thể nào được sử dụng để chẩn đoán độ nhạy cảm của cơ thể con người đối với Gluten trong thực phẩm.

Mặc dù vậy, nếu thấy cơ thể xuất hiện cảm thấy lo lắng, trầm cảm hoặc bất kỳ triệu chứng tiêu cực nào khác sau khi tiêu thụ gluten, việc tham khảo ý kiến ​​chuyên gia chăm sóc sức khỏe để xác định xem chế độ ăn không có gluten có phù hợp với cơ thể mỗi người hay không là rất cần thiết để duy trì một chế độ ăn cân bằng và sức khỏe ổn định.

3. Thế nào là chế độ ăn không có gluten?

Chế độ ăn không có gluten hay chế độ ăn gluten free là chế độ ăn không bao gồm protein gluten. Chế độ ăn này cần thiết để kiểm soát các dấu hiệu và triệu chứng của bệnh celiac (là một loại bệnh đường ruột do mẫn cảm với thành phần gluten và gây khó khăn cho việc tiêu hoá và hấp thu các chất dinh dưỡng) và các tình trạng y tế khác có liên quan đến gluten.

Chế độ ăn gluten freeChế độ ăn gluten free là chế độ ăn không bao gồm protein gluten

Lợi ích từ chế độ này được chứng minh là cải thiện được sức khoẻ, giảm cân và tăng năng lượng. Hầu hết các nghiên cứu lâm sàng liên quan đến chế độ ăn không có gluten đã được thực hiện với những người mắc bệnh celiac. Do đó, rất có ít bằng chứng lâm sàng về lợi ích sức khoẻ của chế độ ăn này trong cộng đồng.

Loại bỏ gluten ra khỏi chế độ ăn có thể thay đổi hàm lượng chất xơ, vitamin, chất khoáng và các chất dinh dưỡng khác. Do đó, trong trường hợp phải tuân thủ chế độ ăn không có gluten thì điều quan trọng cần phải biết là chế độ ăn đó có thể hưởng đến toàn bộ nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể.

Giữ chế độ ăn không có gluten nghiêm ngặt là một điều cần thiết suốt đời cho những người mắc bệnh celiac. Thực hiện ăn kiêng tốt và tránh lây nhiễm chéo có thể làm giảm triệu chứng và biến chứng của bệnh.

Đối với những người bị nhạy cảm với gluten không celiac, tình trạng này có thể không kéo dài suốt đời. Có thể ăn kiêng gluten trong một thời gian nhất định trong một hoặc hai năm, sau đó kiểm tra lại độ nhạy cảm với gluten. Tuy nhiên, với một số người khác nhạy cảm với gluten không celiac thì chế độ ăn kiêng có thể là một phương pháp điều trị suốt đời.

Một số nghiên cứu lâm sàng đã xem xét lợi ích của chế độ ăn kiêng tại cộng đồng-những người không mắc bệnh celiac hay những người nhạy cảm với gluten không celiac. Không có đủ bằng chứng lâm sàng để xác định chính xác những tuyên bố về kết quả: giảm cân, sức khoẻ tổng thể được cải thiện, cải thiện sức khoẻ đường tiêu hoá, cải thiện các thành tích trong luyện tập thể thao. Thêm vào đó, sẽ có một số rủi ro khi sử dụng chế độ ăn không có gluten như làm thay đổi lượng chất dinh dưỡng trong khẩu phần ăn hàng ngày.

Xây dựng chế độ ăn không có gluten như thế nào?

Chế độ ăn không có gluten đòi hỏi phải chú ý cẩn thận đến cả thành phần thực phẩm và hàm lượng dinh dưỡng của chúng.

Những thực phẩm tươi được phép

Có nhiều loại thực phẩm tự nhiên không chứa gluten có thể là một phần của chế độ ăn lành mạnh như: rau quả, đậu, các loại hạt.

chế độ ăn lành mạnhChế độ ăn không có gluten có thể là một phần của chế độ ăn lành mạnh

Các dạng thực phẩm chưa qua chế biến: trứng, thịt nạc, thịt chưa qua chế biến, cá và gia cầm. Hầu hết các sản phẩm sữa ít béo.

Các loại ngũ cốc, tinh bột hoặc bột mịn có thể bao gồm trong chế độ ăn không có gluten như: rau dền, bột dong, ngô và bột ngô, bột không có gluten (gạo, đậu nành, ngô, khoai tây, đậu), cháo ngô, kê, quino, gạo, miến, đậu nành, bột sắn.

Các loại hạt không được phép

Tránh tất cả các loại thực phẩm và đồ uống từ lúa mì, lúa mạch, lúa đen, triticale (lai giữa lúa mì và lúa mạch đen), yến mạch. Yến mạch không có gluten tự nhiên, nhưng chúng lại có thể bị nhiễm vào trong quá trình sản xuất cùng với lúa mì, lúa mạch hoặc lúa mạch đen.

Xem thêm: Vai trò của chất xơ. Bổ sung chất xơ qua chế độ ăn hợp lý

Tags

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Close